Son 24 saatte Fas’tan İspanya’ya yaklaşık 50 bin göçmen geldi

Afrika’nın kuzey kıyısında bulunan İspanyol toprağı Ceuta, yeni bir göç kriziyle karşı karşıya kaldı. Son günlerde Fas’tan binlerce düzensiz göçmen kente geldi; birçoğu sınırı yüzerek, şişme simitlerle ve küçük teknelerle geçti. Gelenlerin sayısındaki keskin artış nedeniyle yerel makamlar barınma sisteminin kapasitesinin sınırına ulaştığını açıkladı ve Madrid’den olağanüstü hâl ilan etmesini talep etti.

İspanyol makamlarının verilerine göre, yalnızca son bir hafta içinde yaklaşık iki bin kişi Ceuta’ya geldi. İspanya İçişleri Bakanlığı, durumun şimdilik kontrol altında tutulabildiğini düşünüyor; ancak sınır güvenliğini güçlendirmek amacıyla kente ek polis birlikleri ve askerî personel gönderildi.

Fas, yaşananları insanların sınırdan yasa dışı yollarla geçirilmesini organize eden suç şebekelerinin faaliyetleriyle açıklıyor ve göç alanında İspanya ile iş birliğinin «örnek teşkil ettiğini» vurguluyor.

Uzmanlar, mevcut göç dalgasının aynı anda birkaç faktörden kaynaklandığını düşünüyor. Yaz aylarında deniz sakinleşiyor ve bu durum tehlikeli deniz geçişlerini daha ulaşılabilir hâle getiriyor. Aynı zamanda Batı ve Orta Afrika’daki bazı ülkelerde ağır ekonomik koşullar, işsizlik, silahlı çatışmalar ve siyasi istikrarsızlık devam ediyor. İnsanların yasa dışı taşınmasıyla uğraşan suç grupları bundan aktif şekilde yararlanıyor; «açık sınırlar» söylentilerini yayıyor ve göçmenleri Avrupa’ya ulaşmak için kitlesel girişimlerde bulunmaya teşvik ediyor.

Yasa dışı göç güzergâhlarının değişmesi de ek bir faktör olabilir. Avrupa Birliği’nin dış sınırlarının bazı bölümlerinde kontroller sıkılaştırıldıkça, insan akışları çoğu zaman başka yönlere kayıyor.

Kuzey Kıbrıs açısından da yaşananların önemi bulunuyor. Ceuta’daki durum, Avrupa Birliği’nin dış sınırları üzerindeki göç baskısının aynı anda birçok yönde artmaya devam ettiğini gösteriyor. Batıda ana güzergâh Fas üzerinden İspanya’ya uzanan rota olmaya devam ederken, Doğu Akdeniz’de en aktif yönlerden biri Kuzey Kıbrıs olarak öne çıkıyor. Düzensiz göçmenlerin bir bölümü adanın kuzeyinden Kıbrıs Cumhuriyeti’ne, oradan da diğer AB ülkelerine geçmeye çalışıyor. Bu nedenle Kıbrıs Cumhuriyeti makamları son yıllarda BM tampon bölgesi boyunca denetimleri sıkılaştırdı, devriye sayısını artırdı ve adanın kuzey kesiminden gerçekleşen düzensiz göçün ulusal ve Avrupa güvenliği açısından temel tehditlerden biri olduğunu defalarca açıkladı.

Uzmanlar, İspanya’daki krizin AB’nin dış sınırlarının korunmasına yönelik daha sert önlemlere ve Kıbrıs güzergâhı da dâhil olmak üzere diğer göç yollarında kontrollerin artırılmasına yol açabileceğini belirtiyor. İspanya ve Fas ise yeni kitlesel yasa dışı sınır geçişi girişimlerini önlemek amacıyla eylemlerini koordine etmeyi sürdürüyor. Uzmanlara göre göçün temel nedenleri olan yoksulluk, çatışmalar ve kaçakçıların faaliyetleri çözülmediği sürece benzer krizler tekrarlanacak.