Avrupa yeni bir güvenlik sistemi inşa ederken, Türkiye Kıbrıs semalarında güç gösterisi yapıyor

AB savunma bakanları zirvesi Lefkoşa'da beklenmedik şekilde bir diplomatik skandalın merkezine oturdu

AB ülkelerinin savunma bakanları Lefkoşa'da Ukrayna'ya desteği, Orta Doğu'daki tehditleri ve Avrupa güvenliğinin geleceğini tartışırken, Kıbrıs semalarında kendi siyasi dramı yaşanıyordu. Türk F-16'ları Avrupa heyetlerine ait uçaklara eşlik ederken, devlet uçakları iletişim sistemlerinde parazitlerle karşılaştı.

Sonuç olarak güvenlik konularına adanan toplantı, Doğu Akdeniz'deki istikrarsızlığın çarpıcı bir örneğine dönüştü.

Ukrayna ve Avrupa'nın yeni savunması

Zirvenin ana konusu Ukrayna olmaya devam etti. Kıbrıs Savunma Bakanı Vasilis Palmas, Kiev'e desteğin Avrupa Birliği'nin temel önceliklerinden biri olmaya devam ettiğini doğruladı.

Lefkoşa için bu konu özellikle büyük önem taşıyor. Kıbrıs, topraklarının bir bölümünün yarım yüzyıldan uzun süredir Türk askeri kontrolü altında olduğunu düzenli olarak hatırlatıyor; bu nedenle sınırları güç kullanarak değiştirme girişimleri burada özellikle hassas karşılanıyor.

AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas, Rusya'ya karşı yeni yaptırımların hazırlanmakta olduğunu ve Ukrayna'ya yönelik askeri yardımın daha da genişletileceğini açıkladı. Özellikle hava savunma sistemleri ve insansız hava araçlarına vurgu yapılıyor — bugün modern çatışmaların niteliğini büyük ölçüde bunlar belirliyor.

Aynı zamanda Avrupa, kendi savunmasını modernize etmeyi hızlandırıyor. Brüksel'de giderek daha sık dronlara karşı savunma, elektronik harp kapasitesinin geliştirilmesi ve AB ile NATO içinde askeri koordinasyonun güçlendirilmesinden söz ediliyor.

Türkiye'den Avrupa'ya mesaj

Ancak toplantının en önemli olayı salon içindeki tartışmalar değil, Türkiye'nin eylemleri oldu.

Kıbrıs tarafının verilerine göre, parazitler Yunanistan Savunma Bakanı Nikos Dendias'ın uçağında ve Fransa ile Hollanda'ya ait devlet uçaklarında meydana geldi. Parazitlerin kaynağı olarak adanın kuzey kesimindeki Tembu (Ercan) havaalanı hizmetleri gösteriliyor.

Aynı anda havalanan iki Türk F-16'sı, Kıbrıs'a yaklaşan Avrupa uçaklarına eşlik etti.

Özellikle dikkat çekici olan, Kıbrıs yetkililerinin iddiasına göre bu tür olayların ilk kez yaşanmıyor olması.

Neden önemli

İlk bakışta söz konusu olan, uzun süredir devam eden Yunan-Türk anlaşmazlığının sürmesidir. Ancak bu kez güç gösterisinin hedefi, AB'nin resmi etkinliğine gelen tüm Avrupa Birliği temsilcileri oldu.

Durum, Ankara'nın Brüksel ile ilişkileri iyileştirme ve Avrupa ile iş birliğini canlandırma girişimleri karşısında özellikle çelişkili görünüyor. Ayrıca olay, BM'nin Kıbrıs'taki çözüm sürecine ilişkin özel temsilcisinin adaya ziyareti sırasında meydana geldi ve bu da siyasi etkiyi daha da artırdı.

Hiç kaybolmayan eski çatışma

Lefkoşa'daki zirve, Avrupalılara güvenlik sorunlarının yalnızca Ukrayna ile sınırlı olmadığını hatırlattı. AB yeni bir savunma mimarisi kurarken, Kıbrıs meselesi Birliğin kendi topraklarındaki çözülmemiş az sayıdaki çatışmadan biri olmaya devam ediyor.

Kıbrıs için yaşananlar, adadaki Türk askeri varlığının gerilim unsuru olmaya devam ettiğinin bir başka teyidi oldu. Avrupa Birliği için ise güvenlik tehditlerinin yalnızca doğu sınırlarında değil, Doğu Akdeniz'de de var olduğunun hatırlatılması niteliğindeydi.

Bu nedenle toplantının en önemli sonucu, yeni yaptırımlar ya da askeri programlara ilişkin açıklamalar değil, eski çatışmaların hâlâ tüm Avrupa'nın güvenliğini etkileyebileceği gerçeğinin anlaşılması olabilir.