Żółw Caretta na Cyprze Północnym: ciekawe fakty o najbardziej znanym morskim mieszkańcu wyspy

Caretta caretta, czyli żółw głowaty, — jeden z dwóch gatunków żółwi morskich, które co roku składają jaja na plażach Cypru Północnego. Dorosłe osobniki osiągają 1–1,5 m długości i mogą ważyć od 70 do 200 kg. Cypr Północny jest uznawany za jedno z ważnych miejsc lęgowych tego gatunku na Morzu Śródziemnym.

• Caretta caretta
• Najciekawsze fakty
• Jak żółwie składają jaja
• Co wiadomo o samcach Caretta caretta
• Dlaczego Cypr Północny jest ważny dla żółwi
• Częste pytania

Caretta Сaretta

Caretta caretta — duży morski żółw z masywną głową i silnymi szczękami. To właśnie z powodu dużej głowy gatunek otrzymał swoją nazwę. Żółwie te występują w oceanach Atlantyckim, Indyjskim i Spokojnym, a także w Morzu Śródziemnym.

Podstawę ich diety stanowią kraby, mięczaki, jeżowce i inne zwierzęta o twardym pancerzu. Dzięki silnym szczękom żółw z łatwością rozgryza skorupy i pancerze swojej zdobyczy.

Najciekawsze fakty o Caretta Сaretta

Widziały dinozaury

Przodkowie współczesnych żółwi morskich pojawili się około 100 milionów lat temu. Oznacza to, że ich dalecy krewni żyli na Ziemi jednocześnie z dinozaurami.

Potrafią wstrzymać oddech na kilka godzin

Podczas odpoczynku dorosły żółw może przebywać pod wodą do 4–7 godzin bez wynurzania się.

Ich pancerz jest wrażliwy na dotyk

Wiele osób uważa pancerz za zwykłą «zbroję», ale zawiera on zakończenia nerwowe. Żółw odczuwa dotyk przez pancerz.

Płaczą nie z powodu smutku

Podczas wychodzenia na brzeg wydaje się, że żółw płacze. W rzeczywistości specjalne gruczoły usuwają z organizmu nadmiar soli.

Wracają na rodzinne plaże po dziesiątkach lat

Żółw może odpłynąć tysiące kilometrów, spędzić dziesiątki lat w morzu i wrócić, by składać jaja niemal na tej samej plaży, na której sam się wykluł, dzięki następującemu faktowi.

Wykorzystują pole magnetyczne Ziemi jak GPS

Caretta caretta wykorzystuje pole magnetyczne Ziemi jako wewnętrzną mapę i kompas. Naukowcy uważają, że nawet młode żółwiki potrafią zapamiętywać magnetyczne «podpisy» różnych obszarów planety. Dzięki temu systemowi nawigacji dorosła samica po 20–30 latach życia w morzu może wrócić niemal na tę samą plażę, na której sama się wykluła.

Płeć przyszłych żółwi zależy od temperatury piasku

U Caretta caretta nie istnieje mechanizm określania płci podobny do ludzkiego. Cieplejszy piasek daje więcej samic, a chłodniejszy — więcej samców. W praktyce temperatura plaży wpływa na przyszłą populację.

Mocna głowa i silne szczęki pozwalają im rozgniatać pancerze krabów i mięczaków

Siła szczęk jest tak duża, że żółw z łatwością rozgryza kraby, mięczaki i inne zwierzęta o twardym pancerzu.

Maj ą swoje «zagubione lata»

Po narodzinach młode żółwie trafiają do morza i długo nie pojawiają się przy brzegach. Ten słabo zbadany okres naukowcy nazywają «zagubionymi latami»: młode Caretta caretta mogą spędzić na otwartym oceanie ponad 10 lat.

Mogą przemierzać całe morza

Caretta caretta potrafi migrować na tysiące kilometrów między miejscami żerowania a plażami lęgowymi. Niektóre osobniki przemierzają praktycznie całe Morze Śródziemne.

Dojrzewają bardzo powoli

Dojrzałość płciowa następuje mniej więcej w wieku od 17 do 33 lat. Dla porównania, do tego czasu człowiek zwykle od dawna ukończył naukę i pracuje.

Żyją ponad pół wieku

Długość życia Caretta caretta przekracza 50 lat, a wiele osobników żyje znacznie dłużej.

Jak żółwie składają jaja

Samice wychodzą na brzeg wyłącznie nocą i kopią gniazdo w piasku. Jedno zniesienie zwykle zawiera od 80 do 120 jaj.

W ciągu sezonu jedna samica może złożyć kilka zniesień. Jeśli jest ich 4–5, łączna liczba jaj może przekroczyć 400–500.

Inkubacja trwa około 45–60 dni. Po wykluciu młode żółwie samodzielnie wydostają się z piasku i kierują się do morza.

Żółw może wykopać kilka fałszywych gniazd w ciągu jednej nocy

Przed złożeniem jaj samica często kopie w piasku kilka płytkich dołków. Naukowcy uważają, że w ten sposób może mylić drapieżniki i chronić prawdziwe gniazdo.

Dlaczego maluchy biegną do światła

W naturze młode żółwie kierują się ku najjaśniejszemu horyzontowi — zwykle jest to odbicie księżyca i gwiazd nad morzem. Właśnie dlatego sztuczne oświetlenie na plażach jest uznawane za jedno z głównych zagrożeń dla nowo wyklutych żółwi.

Rodzice nie opiekują się potomstwem

Po złożeniu jaj samica wraca do morza i nie bierze już udziału w życiu młodych. Od pierwszego dnia żółwiki samodzielnie walczą o przetrwanie.

Do dorosłości dożywają nieliczne

Większość młodych pada ofiarą ptaków, krabów, ryb i innych drapieżników. Do wieku dorosłego dożywa mniej niż 1% potomstwa.

Co wiadomo o samcach Caretta Сareta

Samce prawie nigdy nie wychodzą na brzeg

W przeciwieństwie do samic, które wracają na plaże, by złożyć jaja, dorosłe samce Caretta caretta spędzają niemal całe życie w morzu. Po tym, jak samiec raz odpłynie do wody po narodzinach, może już nigdy nie wyjść na ląd.

O samcach wiadomo mniej niż o samicach

Samice łatwiej badać, ponieważ pojawiają się na plażach w sezonie lęgowym. Samce pozostają w morzu, dlatego trudniej je obserwować, a wiele aspektów ich życia wciąż jest badanych.

Samce nie uczestniczą w życiu potomstwa

Po kopulacji samiec wraca do zwykłego życia w morzu. Nie pomaga budować gniazda, nie strzeże zniesienia i nie uczestniczy w życiu żółwiąt.

Jeden samiec może być ojcem żółwiąt z różnych gniazd

W sezonie godowym samiec może kopulować z kilkoma samicami. Jednocześnie jedna samica może też przechowywać spermę kilku samców, dlatego w jednym zniesieniu czasem są młode pochodzące od różnych ojców.

Samców trudno odróżnić od samic przed osiągnięciem dorosłości

U młodych Caretta caretta różnice zewnętrzne są prawie niewidoczne. Główną cechą dorosłego samca — dłuższy ogon, który wystaje poza krawędź pancerza.

Samiec może nigdy nie wrócić na rodzinną plażę

Samice wracają na plaże, by składać jaja, a samcom nie jest to potrzebne. Dlatego samiec Caretta caretta może spędzić całe dorosłe życie w morzu i już nigdy nie zobaczyć miejsca, w którym się wykluł.

Dlaczego Cypr Północny jest ważny dla żółwi

Cypr Północny jest uznawany za jedno z najważniejszych miejsc lęgowych Caretta caretta na Morzu Śródziemnym. Co roku samice wracają na miejscowe plaże, aby pozostawić nowe pokolenie żółwi.

Dlatego w sezonie lęgowym na wielu plażach obowiązują specjalne środki ochrony. Odwiedzającym zaleca się, by nie używali jasnych latarek nocą, nie dotykali gniazd i nie przeszkadzali żółwiom wychodzić na brzeg.

Dla Caretta caretta plaże Cypru Północnego — to nie kierunek turystyczny, lecz miejsce, od którego zależy przetrwanie gatunku na Morzu Śródziemnym.

Częste pytania

Jakie żółwie gnieżdżą się na Cyprze Północnym?

Na Cyprze Północnym jaja składają dwa gatunki: Caretta caretta i żółw zielony (Chelonia mydas).

Ile jaj składa Caretta caretta?

Zwykle od 80 do 120 jaj w jednym zniesieniu.

Ile zniesień składa jedna samica?

W ciągu sezonu jedna samica może złożyć od 2 do 5 zniesień.

Po jakim czasie pojawiają się żółwiki?

Inkubacja zwykle trwa od 45 do 60 dni.

Dlaczego żółwie wracają na tę samą plażę?

Przypuszcza się, że wykorzystują pole magnetyczne Ziemi do nawigacji i zapamiętują cechy rodzinnego wybrzeża.

Dlaczego nie można świecić latarką na plaży?

Sztuczne światło może zmylić nowo wyklute żółwiki, które orientują się według jasnego horyzontu nad morzem.