Apple, Mac ve iPad serisinin neredeyse tamamının fiyatını artırdı. Ardından Xbox ve diğer elektronik ürünler de zamlanıyor

Apple, Mac bilgisayarların, iPad tabletlerin ve bir dizi başka cihazın büyük bölümünün fiyatını resmen artırdı. Bunun sıra dışı bir nedeni var: yapay zekânın hızla gelişmesi ve dünyanın dört bir yanında dev veri merkezlerinin kurulmasıyla tetiklenen küresel bellek ve depolama birimi sıkıntısı.

Aslında bu, Apple'ın uzun yıllardır yaptığı ilk büyük çaplı fiyat artışı. Bu artış, yeni modellerin piyasaya sürülmesi ya da ürün yelpazesindeki değişikliklerle değil, bileşen maliyetlerindeki yükselişle bağlantılı. Şirket, bellek ve depolama birimlerindeki pahalanmayı artık kendi başına telafi edemeyeceğini kabul etti.

Hangi ürünler pahalandı

Fiyat artışı neredeyse tüm model yelpazesini etkiledi:

MacBook Neo — $599'dan $699'a;

MacBook Air — $1099'dan $1299'a;

MacBook Pro 14" — $1699'dan $1999'a;

MacBook Pro 16" — $2499'dan $2999'a;

iMac — $1299'dan $1499'a;

Mac Studio — $1999'dan $2499'a;

iPad Air — $599'dan $749'a;

iPad Pro — $999'dan $1199'a;

temel iPad — $349'dan $449'a.

Ayrıca HomePod, Apple TV ve Vision Pro başlığının fiyatları da arttı. Bazı durumlarda cihazların fiyatı bir anda birkaç yüz dolar yükseldi.

Neden: yapay zekâ patlaması

Fiyat artışının temel nedeni, modern elektroniğin neredeyse tamamında kullanılan DRAM ve NAND bellek çiplerindeki küresel kıtlık oldu.

Son iki yılda dünyanın en büyük teknoloji şirketleri — Microsoft, Google, Meta, Amazon ve OpenAI — sinir ağlarını eğitmek ve çalıştırmak için büyük ölçekli yapay zekâ veri merkezleri kurmaya başladı. Bu merkezler çok büyük miktarda bellek gerektirdiğinden, çip üreticileri kapasitelerini giderek daha fazla bu pazara yönlendiriyor.

Sonuç olarak bellek fiyatları rekor hızla arttı. Sektör analistlerine göre bazı DRAM türlerinin maliyeti bir yıl içinde neredeyse iki katına çıktı ve kıtlık birkaç yıl daha sürebilir.

Apple bunu önceden uyarmıştı

Haziran ayında Apple CEO'su Tim Cook, yatırımcılara şirketin cihazların eski fiyatlarını korumasının giderek zorlaştığını söylemişti. Cook'a göre Apple uzun süre ek maliyetleri kendi üzerine aldı, ancak bileşen maliyetlerindeki mevcut artış artık çok ciddi bir noktaya ulaştı.

Şirket şimdilik iPhone, AirPods ve Apple Watch fiyatlarını değiştirmedi. Ancak analistler, sonbaharda tanıtılacak yeni iPhone modellerinin de önceki nesilden daha pahalı olabileceğini dışlamıyor.

Apple yalnız değil: tüm sektör pahalanıyor

Neredeyse aynı anda Microsoft da fiyat artışı duyurdu. Şirket, Ağustos ayından itibaren Xbox konsollarının pahalanacağını bildirdi. Bazı modellerin fiyatına 100 ila 150 dolar arasında zam gelecek.

Örneğin, 512 GB depolamalı Xbox Series S yaklaşık $499 olacak, Xbox Series X'in bazı sürümleri ise $800 seviyesine yaklaşacak. Microsoft da kararını bellek ve diğer bileşenlerin maliyet artışıyla ilişkilendirdi.

Uzmanlar, darbenin tüm elektronik piyasasına yöneldiğini belirtiyor. Dizüstü bilgisayar, sunucu ve bilgisayar bileşeni üreticileri de artan maliyetler konusunda daha önce uyarıda bulunmuştu. Bellek kıtlığı sürerse, önümüzdeki aylarda diğer şirketler de fiyat artırabilir.

Ucuz elektronik dönemi sona mı eriyor

Birkaç yıl öncesine kadar teknolojik ürünler neredeyse her yıl daha ucuz hale geliyordu. Ancak bugün piyasa ters bir tabloyla karşı karşıya: dijital dünyayı daha verimli ve erişilebilir hale getirmesi beklenen yapay zekâ, beklenmedik şekilde elektronik ürünlerdeki fiyat artışının başlıca nedenlerinden biri haline geldi.

Analistlerin öngörüleri doğru çıkar ve bellek kıtlığı 2027'ye kadar sürerse, Apple ve Microsoft'un bugünkü fiyat artışları küresel teknoloji piyasasında yeni bir zam dalgasının yalnızca başlangıcı olabilir.