Η κόπωση και οι υπερωρίες μετατράπηκαν σε δείκτη επιτυχίας

Στον κλάδο της τεχνολογίας κερδίζει δημοτικότητα ο όρος grindslop — έτσι αποκαλείται η δημόσια επίδειξη ακραίου φόρτου εργασίας, όταν οι ιδρυτές μιλούν για διανυκτερεύσεις στο γραφείο, εργασία χωρίς ρεπό και μόνιμη έλλειψη ύπνου σαν να αποτελούν απόδειξη της αφοσίωσής τους στην επιχείρηση. Ο όρος διαδόθηκε από τον επενδυτή και επιχειρηματία Γουίλ Μάνιτις: στις 20 Μαΐου 2026 δημοσίευσε το δοκίμιο On Grindslop, αφιερωμένο στη λατρεία των «δεινών» μεταξύ των ιδρυτών τεχνολογικών εταιρειών. Ο ίδιος ο Μάνιτις παραλληλίζει το φαινόμενο με τη μεσαιωνική αγιογραφία — τις ιστορίες αγίων, στις οποίες τα βάσανα και η αποκήρυξη της συνηθισμένης ζωής γίνονταν απόδειξη ιδιαίτερης αρετής.

Η βασική ιδέα του Μάνιτις είναι ότι υπάρχει θεμελιώδης διαφορά μεταξύ μιας δύσκολης εταιρείας και μιας εταιρείας grindslop. Στην πρώτη περίπτωση, οι πολλές ώρες είναι απλώς το τίμημα για τη δημιουργία ενός σύνθετου προϊόντος. Η εργασία αποτελεί το μέσο και το αποτέλεσμα είναι η τεχνολογία, οι πωλήσεις ή ένα νέο προϊόν. Στην περίπτωση του grindslop, η ίδια η επίδειξη της σκληρής δουλειάς μετατρέπεται σε αποτέλεσμα: οι φωτογραφίες από το γραφείο τη νύχτα, οι αναφορές σε επταήμερη εργασία και οι ιστορίες πλήρους εγκατάλειψης της προσωπικής ζωής γίνονται μέρος της δημόσιας εικόνας του ιδρυτή.

Ακριβώς αυτή η ιδέα έκανε τον όρο viral. Τον Ιούλιο του 2026, το Business Insider έγραψε για την ταχεία διάδοση της λέξης στον τεχνολογικό χώρο: σύμφωνα με τη Sprout Social, ο αριθμός των αναφορών στο grindslop στο X αυξήθηκε από 21 τον Ιανουάριο σε 453 τον Ιούλιο. Για έναν σχετικά νέο και εξειδικευμένο όρο, πρόκειται για αξιοσημείωτη δυναμική, η οποία δείχνει ότι η έκφραση αποδείχθηκε χρήσιμη για την περιγραφή ενός ήδη υπάρχοντος φαινομένου.

Ένα από τα παραδείγματα που συζητήθηκαν περισσότερο ήταν ο Χαν Βαν, συνιδρυτής της εταιρείας Mintlify. Σε ανάρτησή του, μίλησε για μια ομιλία προς τους εργαζομένους, κατά την οποία παρουσίασε μια διαφάνεια με τη φράση «Remember to not smile» — «Μην ξεχνάτε να μη χαμογελάτε». Ο Βαν εξηγούσε την ιδέα αυτή μέσω της μεταφοράς του μαραθωνοδρόμου: αν ένας άνθρωπος αισθάνεται άνετα στα τελευταία χιλιόμετρα, ίσως δεν καταβάλλει αρκετή προσπάθεια. Ο ιδρυτής έγραψε επίσης ότι είχε μείνει επανειλημμένα στο γραφείο μέχρι τις τέσσερις το πρωί, προκειμένου να κυκλοφορήσει μια λειτουργία την επόμενη ημέρα, και συνέδεε αυτές τις προσπάθειες με την επικράτηση έναντι των ανταγωνιστών και την προσέλκυση πελατών.

Η ανάρτηση προκάλεσε αντιφατικές αντιδράσεις και βρέθηκε στο επίκεντρο της συζήτησης για το grindslop. Οι επικριτές είδαν σε αυτήν μια ρομαντικοποίηση της κουλτούρας στην οποία οι υπερωρίες καθαυτές μετατρέπονται σε ένδειξη επαγγελματικής αρετής. Ωστόσο, εδώ είναι σημαντικό να μην απλουστεύουμε την κατάσταση: ο ίδιος ο Βαν δεν υποστηρίζει ότι οι άυπνες νύχτες αποτελούν στόχο της επιχείρησης. Στη δική του εκδοχή, είναι ένα εργαλείο για την επίτευξη αποτελέσματος. Επομένως, η ιστορία του είναι ακριβέστερο να εξεταστεί ως παράδειγμα του ίδιου ορίου για το οποίο γράφει ο Μάνιτις: πού τελειώνει η πραγματικά εντατική εργασία και πού αρχίζει η δημόσια επίδειξη αυτής της έντασης.

Σε αυτό ακριβώς έγκειται η οικονομική ελκυστικότητα του grindslop. Στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης είναι πολύ ευκολότερο για κάποιον να δείξει το κόστος παρά να αποδείξει την αποτελεσματικότητά του. Μια φωτογραφία ενός φορητού υπολογιστή στις τέσσερις το πρωί γίνεται άμεσα κατανοητή από το κοινό. Η πραγματική αύξηση των εσόδων, ο αριθμός των πελατών που διατηρήθηκαν ή η ποιότητα της αρχιτεκτονικής του προϊόντος απαιτούν αριθμούς, πλαίσιο και χρόνο για επαλήθευση. Ως αποτέλεσμα, το βάσανο γίνεται ένα εύχρηστο οπτικό σήμα: «Είμαι τόσο αφοσιωμένος στην εταιρεία, ώστε είμαι έτοιμος να εγκαταλείψω μια φυσιολογική ζωή».

Το πρόβλημα αρχίζει όταν αυτό το σήμα αντιμετωπίζεται ως αυτοτελής απόδειξη αποτελεσματικότητας. Οι 100 ώρες εργασίας δεν ισοδυναμούν με 100 ώρες παραγωγικότητας. Η έλλειψη ύπνου επιδεινώνει την προσοχή και την ικανότητα λήψης αποφάσεων, ενώ η μόνιμη υπερεργασία μπορεί να οδηγήσει σε επαγγελματική εξουθένωση. Για μια startup αυτό είναι ιδιαίτερα επικίνδυνο: αν το ακραίο ωράριο γίνει υποχρεωτικό μέρος της εταιρικής κουλτούρας, η εταιρεία κινδυνεύει να χάσει εργαζομένους που δεν είναι διατεθειμένοι να μετατρέψουν την εργασία σε τρόπο ζωής.

Ο Μάνιτις αμφισβητεί ακριβώς τη λογική του ανταγωνισμού στο ποιος είναι πιο «σκληροπυρηνικός». Στο δοκίμιό του ασκείται κριτική στο καθεστώς 996 — εργασία από τις 9 το πρωί έως τις 9 το βράδυ, έξι ημέρες την εβδομάδα. Κατά την άποψή του, μια τέτοια προσέγγιση μπορεί να είναι κατάλληλη για την κλιμάκωση μιας ήδη βελτιστοποιημένης διαδικασίας, αλλά δεν ενδείκνυται για τη δημιουργία πραγματικά νέων πραγμάτων, όπου έχουν σημασία η ποιότητα των αποφάσεων, η δημιουργική σκέψη και η ικανότητα διατήρησης πνευματικής διαύγειας.

Ωστόσο, η λατρεία των υπερωριών δεν εμφανίστηκε μαζί με το grindslop. Ο τεχνολογικός κλάδος ρομαντικοποιούσε επί δεκαετίες την εικόνα του ιδρυτή που «καίγεται» για το εγχείρημά του. Το νέο στοιχείο είναι διαφορετικό: η ίδια η επίδειξη αυτού του πάθους μετατράπηκε σε ξεχωριστό μιντιακό προϊόν. Ο ιδρυτής μιλά για μια άυπνη νύχτα, το κοινό συζητά την αυτοθυσία του, οι επενδυτές λαμβάνουν ένα επιπλέον σήμα για τα κίνητρα του επιχειρηματία και η ιστορία συνεχίζει να διαδίδεται στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.

Γι’ αυτό το grindslop πρέπει να αντιμετωπίζεται όχι ως κριτική κάθε σκληρής δουλειάς, αλλά ως προειδοποίηση για την αντικατάσταση των κριτηρίων επιτυχίας. Το να εργάζεσαι πολύ για ένα συγκεκριμένο αποτέλεσμα είναι ένα πράγμα. Το να εργάζεσαι πολύ επειδή ακριβώς ο όγκος των στερήσεων πρέπει να αποδείξει στους άλλους την αξία σου είναι κάτι εντελώς διαφορετικό.

Σε τελική ανάλυση, για τον επενδυτή, τον εργαζόμενο και τον πελάτη θα πρέπει να έχει σημασία όχι πόσες ώρες πέρασε ο ιδρυτής μπροστά στον φορητό υπολογιστή, αλλά τι συνέβη μέσα σε αυτές τις ώρες. Αν μετά από μια νύχτα στο γραφείο δημιουργήθηκε ένα προϊόν που λύνει ένα πραγματικό πρόβλημα, αυτό είναι εργασία. Αν το βασικό αποτέλεσμα ήταν μια φωτογραφία με τη λεζάντα «τέταρτη ημέρα χωρίς ύπνο», τότε αυτό είναι το ίδιο το grindslop που προτείνει ο Μάνιτις να συζητήσουμε.